Utopia - Aalst
Projectnaam: 
Utopia
Bouwheer: 
Autonoom Gemeentebedrijf Stadsontwikkeling Aalst (AGSA)
Architect: 
KAAN Architecten
Aannemer: 
Van Roey
Groepsbedrijven: 
Van Roey
vanhout.pro interieur
Oplevering: 
2018
Ligging: 
Aalst
Oppervlakte: 
8500 m²
Sector: 
Cultuur
Lokale besturen
Onderwijs

Voormalige Pupillensite wordt thuis van bibliotheek en kunstacademie

Aalst

Bij Aalst denk je meteen aan het befaamde carnaval maar ook de Pupillensite maakt deel uit van de identiteit van de stad. De site kent een zeer rijke geschiedenis.

In de 15de eeuw was het imposante gebouw de thuishaven van de Zwarte Zusters van Aalst. Zij hielpen bij het verzorgen van de pestlijders in die tijd. De zusters hebben op de site een kapel bijgebouwd en bleven er wonen tot in de 18de eeuw. Nadien werd het klooster gesloten en verkocht aan het Belgische leger, dat er een militaire gevangenis van maakte. In 1880 werden de voormalige kloostergebouwen afgebroken en werd er een pupillenschool gebouwd, zoals ze er nu nog steeds staat.

Door de jaren heen kreeg de site af te rekenen met leegstand en verval. Gelukkig lanceerde het Autonoom Gemeentebedrijf Stadsontwikkeling Aalst (AGSA) in opdracht van het Stadsbestuur een vraag om deze historische rijke site een nieuwe bestemming te geven. Voor deze Design & Build opdracht werd uiteindelijk het ontwerpteam geselecteerd met Van Roey en KAAN Architecten uit Rotterdam.

Voor de eerste keer in België werden een bibliotheek en een kunstacademie volledig geïntegreerd. Lezen en academielessen volgen kan nu in Aalst allemaal op dezelfde locatie. Beide functies sluiten vloeiend aan op elkaar, zonder elkaar te storen. Een verregaande investering in akoestiek maakt dit mogelijk. Het indrukwekkende hoekgebouw werd behouden en volledig gerenoveerd. Een nieuwbouw sluit zich naadloos aan op dit stuk erfgoed. Die wordt getypeerd door een open architectuur. Ontmoeten, lezen, leren en studeren krijgen op die manier nog meer zuurstof. Dit knappe stadsvernieuwingsproject geeft Aalst een nieuwe impuls geven.

Niet alleen binnen in het gebouw staat ontmoeting centraal. Ook rondom het complex werd er nieuwe ontmoetingsruimte gecreëerd. Een oud stadstracé werd door de afbraakwerken hersteld en drie pleinen geven een stuk van de stad terug aan de Aalstenaar. 

En last but not least, Utopia is een uiterst duurzaam project. Startend van een slim ontwerp werd gebruik gemaakt van duurzame materialen, energiezuinige technieken en hernieuwbare energie. Utopia behaalde dan ook het duurzaamheidslabel BREEAM-excellent. Dit kan pas verkregen worden als het project op negen verschillende domeinen een strenge evaluatie doorstaat. Utopia is een bijna energieneutraal gebouw. Er werd gekozen voor geothermie, zonnepanelen, LED-verlichting, regenwaterrecuperatie en regenwaterbuffers.

De site kreeg ook een bijzondere naam: Utopia. Schepen van onderwijs, bibliotheek en erfgoed Karim Van Overmeire: "De keuze voor 'Utopia' sluit perfect aan bij de actualiteit en tegelijk bij de geschiedenis van onze stad. Dit jaar is het precies vijfhonderd jaar geleden dat Thomas More zijn gelijknamige boek schreef. Dat werd gedrukt door een Aalstenaar, Dirk Martens. Utopia is Thomas Mores beschrijving van de ideale maatschappij, waarin iedereen gelukkig samenleeft en waar de overheid een groot belang hecht aan de geestelijke en artistieke ontplooiing van de inwoners. Dat is net wat we hier in Aalst met Utopia willen bereiken."

Bekijk hier de reportage van TV Oost of lees het artikel in het stadsmagazine Chipka. Of geniet mee van de lucht- en sfeerbeelden van het filmpje van het openingsweekend.